قاعدهء كُلُّ موضعٍ تقبل فيه . . . قاعدهء كُلُّ مَوضعٍ تُقبَلُ فيه شهادةُ النساء مُنفَرِدات ، لاتُقبَل بأقل مِن اربع : از قواعد فقهى . قاعدهء ياد شده بدين معنا است كه در موارد پذيرش شهادت زنان به تنهايى ، شهادت كمتر از چهار نفر پذيرفته نيست . به آن در باب شهادات استناد كرده‌اند . مفاد قاعده : زنان مسائل ويژه‌اى دارند كه به طور معمول اطلاع مردان بر آنها دشوار است ، مانند بكارت وحيض . در اين گونه مسائل شهادت زنان به تنهايى ( وبدون انضمام مردان ) پذيرفته است . در اين گونه موارد بنابر قول مشهور ، شهادت كمتر از چهار زن پذيرفته نيست ، مگر آنچه استثنا شده است . قول مقابل مشهور ، پذيرش شهادت دو زن ، بلكه حتى يك زن امين است . 1 موارد استثنا : دو مورد از قاعده استثنا شده است . يكى ، شهادت زن در وصيت به مال كه شهادت يك زن به تنهايى نسبت به يك چهارم مال وصيت شده وشهادت دو زن نسبت به دوچهارم وسه زن نسبت به سه چهارم وچهار زن نسبت به تمامى مال وصيت شده براي موصى له پذيرفته است ؛ ودوم ، شهادت زن در زنده به دنيا آمدن نوزاد ، كه در پى شهادت يك زن ، يك چهارم ارثى كه اگر زنده مىماند به أو تعلق مىگرفت ، از آنِ أو خواهد بود كه به ورثه‌اش داده مىشود وبا شهادت دو زن ، دو چهارم وبا شهادت سه زن ، سه چهارم وبا شهادت چهار زن تمامى آن از آنِ نوزاد خواهد بود وبه ورثه‌اش مىرسد . 2 مستند قاعده : مستند قاعده ، روايات وآياتي است كه شهادت دو زن را معادل يك مرد دانسته است . 3 قاعدهء كُلُّ واحدةٍ من الصلوات . . . قاعدهء كُلُّ واحِدَةٍ مِنَ الصلوات الخَمس لابَدلَ لها الا الظُهر : از قواعد فقهى . قاعدهء ياد شده بدين معنا است كه هيچ يك از نمازهاى پنج گانه جايگزين ندارد ، مگر نماز ظهر . اين قاعده در برخى كتب

--> ( 1 ) . مسالك الأفهام 14 / 259 ؛ جواهر الكلام 41 / 176 - 177 ( 2 ) . مسالك الأفهام 14 / 259 - 260 ( 3 ) . جواهر الكلام 41 / 176 - 177 ؛ مباني تحرير الوسيلة ( القضاء والشهادة ) / 656 ) .